West-Java

Sporen van oorlog 1942-1949

In de nacht van 28 februari op 1 maart 1942, midden in de ‘natte’ (moesson)tijd, landden Japanse troepen op Java en begon de strijd om Nederlands-Indië. Daar, op West-Java, lag het zwaartepunt van de strijd, daar was het grootste deel van het KNIL en de geallieerde troepen geconcentreerd. Ook in de Japanse bezetting die daarop volgde liet de oorlog juist in dit koloniale kerngebied diepe sporen na. Door de aanwezigheid van relatief grote aantallen Europeanen en Indo-Europeanen op West-Java zijn er nergens zoveel mensen geïnterneerd door de Japanse autoriteiten. De meeste Japanse kampen waren gevestigd in voormalige militaire barakken, delen van stadswijken, gevangenissen en scholen. 

Sporen van de oorlog zijn overal in West-Java, maar je moet er oog voor hebben want vaak zijn ze juist in dit dynamische deel van het land door de modernisering uitgewist of weggepoetst. Maar schijn bedriegt. Zeker zo vaak is er nauwelijks iets veranderd en hebben gebouwen slechts een andere functie gekregen. Soms zelfs bleef de functie die ze altijd al gehad hebben: de vele voormalige KNIL-kazernes bijvoorbeeld (die tijdens de oorlog dienstdeden als Japanse interneringskampen) worden nu gebruikt door de Indonesische strijdkrachten. En de vele koloniale overheidsgebouwen zijn tegenwoordig van de Indonesische overheid.

De belangrijkste oorlogssporen concentreren zich in de steden Bogor en Bandung. Bogor, het oude Buitenzorg, lijkt als buitenresidentie van de koloniale macht na te dromen van voorbije tijden. Bandung is nog steeds overladen met Nederlands erfgoed, met name in art-deco-stijl. Zeker zo talrijk zijn de oorlogssporen. De diverse prestigieuze gebouwen vervulden in de Tweede Wereldoorlog en de periode van dekolonisatie daarna zeer uiteenlopende functies. Want Bandung was ook een brandhaard van antikoloniale strijd.  Zeer talrijk zijn hier ook de sporen van de kampen uit de periode van de Japanse bezetting en daarna. In de reisgids komen kampen als Tjihapit, ’s Lands Opvoedingsgesticht, Kareës,  Baros, Julianaziekenhuis, Ursulinenklooster, Stella Maris en Indisch Bronbeek aan de orde. Op deze website besteden daarenboven aandacht aan de kampen als Kazerne van het 15e Baltaljon, de Bantieui Gevangenis, de Ksatrianschool.

kaart: West-Java
© 2010 Uitgeverij Open Kaart
website door: Hogendoorn IT